Een team van individuen

Enkele weken geleden stond ik, min of meer toevallig, langs de lijn van een lager spelend jeugdteam. Het was een gelijk opgaande wedstrijd. Er ging nog veel niet goed. Aan de inzet lag het niet, die was, zeker gezien de weersomstandigheden goed te noemen. De jongens knokte er hard voor. Je ziet het natuurlijk bij elk team, maar mij viel op dat het niveauverschil tussen de verschillende spelers toch wel aanzienlijk was. Waar de ene speler een aangespeelde bal maar moeilijk onder controle kon krijgen, passeerde een ander, de ene na de andere tegenstander, waarbij de bal als een soort magneet aan zijn voet leek te kleven. Je kent dat wel, een soort Messi maar dan niveautje 4e klasse. Hoewel al deze jongens echt maar 1x per week trainde en ook echt dezelfde trainer hadden, dezelfde assistent-trainer leek de een meer ervaren, balvaardiger, technisch begaafder dan de ander.

Ik moest terugdenken aan een interview met oud schaatscoach Gerard Kemkers. In een meer dan lezenswaardig artikel in De Volkskrant deelde hij zijn ervaringen in het voetbal en zienswijze over het voetbal. Kemkers beweerde, vrij gechargeerd, dat de meest gemaakte denkfout is dat voetbal een teamsport is. Half voetballende Nederland viel over deze gewezen schaatscoach heen. Wat wist deze schaatser hier nu van? Ja, schaatsen, die Kramer reed echt zijn in zijn eentje die wedstrijden en destijds, met die verkeerde baan, dat deed hij toch echt zelf of was dat net deze schaatscoach die hem de verkeerde kant op wees? Je kan er grappen over maken, maar Kemkers was simpelweg een topcoach, iemand die topsporters op een hoger plan wist te brengen. In het bewuste artikel benoemd hij een aantal hardnekkige denkfouten in het voetbal. Een daarvan is die, uit zijn verband gerukte, uitspraak over het zijn van een teamsport of niet. Natuurlijk is voetbal een teamsport, maar iedereen die enkele weken geleden met mij langs de lijn stond van die wedstrijd zal beamen dat de ontwikkeling van elke willekeurige speler op het veld niet gelijkmatig was verlopen en ook niet gelijkmatig zal gaan verlopen. Dit moet toch, hoop ik, een open deur zijn. Niemand ontwikkelt zich op dezelfde wijze, in het zelfde tempo. De een lijkt zich snel te ontwikkelen, maar dan blijkt dat de ontwikkeling plots lijkt te stagneren. Terwijl een anders er iets langer over doet maar na jaren het toptalent blijkt te zijn waar iedereen naar op zoek was. Niemand is gelijk. Trainers zijn geen computerprogrammeurs, maar veel eerder designers of misschien nog meer facilitators, mensen die ontwikkeling mogelijk maken. De voorwaarden scheppen voor sporters om tot ontwikkeling te komen. Dit geldt voor trainers van individuele sporters, maar ook voor teamsporters. Bij een schaatser zal het zuiver de techniek zijn, het vlak een tijd kunnen neerzetten, het individueel verbeteren van je tijd en als gevolg daarvan wellicht het winnen van een wedstrijd. Bij een teamsporter, bijvoorbeeld een voetballer, zal het ook gaan om techniek, maar die dan ook toe kunnen passen in de context van het team en gevolg van het goed toepassen van de techniek, binnen het team, wellicht het winnen van een wedstrijd. Onderdeel van het spelen van een teamsport is dat je kan functioneren binnen de context van dat team.

Kemkers geeft terecht aan dat er ook nooit een compleet jeugdteam doorschuift naar het eerste. Dat zijn met een beetje mazzel individuen. Toch zou daar de gehele opleiding voor bedoeld moeten zijn, aldus Kemkers. Ook hier heeft hij een punt, maar welke trainer zal hardop zeggen dat hij niet gaat voor eigen succes maar opleid voor het eerste? Trainers zijn over het algemeen van de korte termijn. Trainers zijn ook niet van de individuele leerlijnen. Zij zijn van de teamconcepten, van de lijst aan tactische werkafspraken. Ik ben echt zelden een trainer tegen gekomen binnen een teamsport die individuele aanwijzingen geeft, laat staat dat ze werkte met individuele ontwikkelplannen. Kemkers geeft aan dat het gaat om ontwikkelen. Sporters zouden de eigen regie in handen moeten nemen, aldus Kemkers. Ik sluit mij hierbij aan. Ik werkte vroeger met een teamboek. In het teamboek, per team, onder andere uitleg over de leerdoelen voor het seizoen. In het teamboek ook een logboek. Ik vroeg mijn spelers aan het begin van het seizoen wat zij zelf wilde leren. Na afloop van elke training vroeg ik hen in het logboek bij te houden wat zij geleerd hadden. Hierover gingen wij met elkaar in gesprek. Spelers waren eigenaar van het eigen leerproces. Ik kom geregeld playstation trainers tegen. Trainers die voortdurend aan het woord zijn, de spelers tot op het bot begeleiden, coachen, voorzeggen en daardoor afhankelijk maken van het geen langs de kant geroepen wordt. Een spelers is geen pacman die je iedere kant op kan sturen die jouw goed dunkt. Leer spelers zelf na te denken, zelf oplossingen te bedenken. Elk mens is uniek, ook binnen een team, maak er geen eenheidsworst van. Ook een trainer binnen een teamsport zou ontwikkeling individueel moeten maken.

 

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

w

Verbinden met %s