Op zoek naar water

Een van mijn favoriete boeken is het boek ‘De Barrevlucht’. Barre vlucht is het indrukwekkende, waar gebeurde, verhaal van Slavomir Rawicz, die met zes mannen uit een Siberisch strafkamp ontsnapt. Dit is het onvergetelijke verslag van hun helse tocht naar de vrijheid. Rawicz is een Pool die, vlak voor het uitbreken van de Tweede Wereld oorlog, door de Russen wordt gearresteerd op verdenking van spionage. Hij wordt veroordeeld tot 25 jaar dwangarbeid in Siberië. Hartje winter bereikt zijn groep na vele ontberingen en ten koste van veel levens Kamp 303, vlak bij de Poolcirkel. Na een paar maanden onderneemt hij, met zes medegevangenen, een geslaagde ontsnapping. Dan begint de voettocht dwars over het Aziatisch continent, door de bloedhete Gobi woestijn, door de sneeuw in de Himalaya, naar India, waar ze ruim een jaar later, met nog maar vier overlevenden, uitgeput arriveren.

Op de tocht door de woestijn kampte de mannen regelmatig met dorst. Waar vind je in de woestijn water? Waar je aan de ene kant op de vlucht bent, ook haast hebt, moet je ook zorgen dat je het volhoudt, dat je voldoende voedsel, voldoende vocht binnen krijgt. Hoewel de vlucht uit het kamp redelijk voorbereid was, waren ze ook niet in staat om van alles mee te nemen, laat staan dat ze voor een heel jaar proviand mee konden nemen. Als iemand ook daadwerkelijk dorst had werd eerst gekeken of een van de anderen nog water over had, zodat er gedeeld kon worden. Pas als het water op was gingen de mannen op zoek naar water, dit betekende gedurende langere tijd dorst lijden, afzien.

Op zoek naar water

Als trainer had ik het echt wel over de dromen, het ultieme einddoel, dat podium, die prijs, maar ik liet die gedachte ook snel weer varen. Ik kan kampioen willen worden, willen promoveren, maar dat wil iedereen. Ik heb hier als speler, als trainer, geen controle op. Ik werkte met procesdoelen, leerdoelen waar spelers zelf invloed op hebben en waar ik, als trainer samen met mijn team aan kan werken. Elke dag beter dat dat je gisteren was. Die procesdoelen werden uitgewerkt in een actieplan. Van week tot week, van training tot training, beschreef ik wat er getraind zou gaan worden. Het actieplan was, zoals ik in een eerder blog al beschreef, niet los-vast in elkaar gezet. In het actieplan bouwde ik enkele malen een fase van dorst in, een noodzaak tot verbetering die plots gevoeld moest worden. Niet alle procesdoelen werden zo maar en ook tegelijkertijd op gepakt. Wij kunnen nu eenmaal niet alles tegelijkertijd.

Op de eerste plaats zag ik de wedstrijden als onderdeel van het leerproces. Ik ging er vanuit dat als je iets nieuws wil gaan leren omdat je het later in wedstrijden zou kunnen toepassen, je wel de kans moet krijgen om het ook in wedstrijden te oefenen. Omdat je in dat leerproces ook moeten moet kunnen maken, kon het winnen van wedstrijden op zich geen doel zijn. Het toepassen van geleerde vaardigheden in de competitie was de eindfase van een leertraject.

  1. leren onder gesloten omstandigheden
  2. leren onder open omstandigheden
  3. game-like oefeningen
  4. oefenen tijdens een wedstrijdje tijdens de training
  5. oefenen tijdens oefenwedstrijden
  6. oefenen in de competitie

Waar zat dat dorstmomentje? Het moment dat ik een noodzaak inbouwde om iets nieuws aan te leren zat in de laatste fase. Het oefenen in de competitie. In trainde langere tijd de D1 en D2 van de vereniging. Op die leeftijd konden de jongens al best aardig serveren. Sterker wedstrijden konden gewonnen worden op serve. Er was dus al vanaf het begin een noodzaak om de servicepass te verbeteren. Het moment dat de pass goed bij de spelverdeler kwam, was daar het dilemma naar wie je de bal dan moet spelen. Een slechte pass beperkte toch je mogelijkheden. Nadat de servicepass verbetert was, gingen we aan de slag met de set-up. Zo volgt de rest van het actieplan. Zo is er op het moment dat de spelers de smash beheersen plots een noodzaak om die aanval goed te verdedigen. Hierbij kan je nog wel een discussie hebben over de vraag of je daarna dan aan de slag gaat met de blokkering of dat je doorgaat met de lage verdediging, het duiken, rollen. Gedurende het actieplan bouwde ik dus steeds dilemma’s in. Dilemma’s die je onder eigen controle had, die te leren waren.

Een dergelijke werkwijze betekende ook dat je dingen door de vingers moet zien, moet kunnen zien ook. Als ik bezig met met de pass maar de aanval loopt nog niet goed, ga ik ook daar nog eens aandacht aan besteden. Vanaf fase 3, het game-like trainen kan je al wel die set-up inbouwen. Game-like trainen betekent dat je werkt met oefeningen die erg wedstrijdgericht zijn en in de wedstrijd volgt de set-up nu eenmaal op de service pass.

Ontwikkeling

Ontwikkeling verloopt nooit lineair. Je zou je zelfs kunnen voorstellen of een ontwikkelingsproces met die regelmaat verloopt als in bovenstaande plaatje. Wat bovenstaande plaatje laat zien is dat telkens als iets nieuws aanleert, de uitvoering even iets minder gaat. Je speler moet even weer nadenken over wat hij moet doen. Net als leren fietsen, tenminste ik fietste ook niet direct weg toen ik leerde fietsen, laat staan dat ik een wegwedstrijd zou kunnen winnen. De piek in de grafiek, het moment dat een vaardigheid aangeleerd is, is het moment om iets nieuws aan te bieden. Dit is het dilemma-moment, zeg maar het moment dat je keihard je best gaat doen om water te zoeken in de woestijn.

Doordat ik de competitie onderdeel liet uitmaken van het leerproces, het wedstrijdresultaat niet centraal stelde, mijn spelers fouten mochten maken, nieuwe dingen mochten uitproberen, waren ze uitsluitend bezig met de uitvoering. Zoals Anky van Grunsven ooit eens zei tijdens een van de Olympische Spelen waaraan zij deelnam: Als je gaat voor het resultaat, vergeet je hoe het uitvoert moet worden.

 

Auteur: CoachBert62

Ik ben een creatief denker, een pro-actieve mensgerichte coach, iemand met een helikopterview, iemand die snel kan schakelen.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s