Categorie archief: Vertrouwenspersoon

Ongewenst gedrag

Na de uitzending van Boos over de seksuele intimidatie dat over jaren plaats kon vinden bij het programma The Voice, leek de beerput open te gaan. Ook de technisch directeur van Ajax had zich van zijn minst goede kant laten zien. Ook de voorzitter van de Politiebond maar ook een 2e kamerlid van Volt volgde. Of het allemaal over hetzelfde gedrag ging waag ik te betwijfelen. De overeenkomst is wel dat het ging over grensoverschrijdend gedrag en de relatie met macht.

Wanneer is gedrag grensoverschrijdend? Eigenlijk is dat niet heel ingewikkeld, als de ander het als ongewenst ervaart is het ongewenst. Nu komt daar nog wel wat bij. De ander moet wel aangeven dat het ongewenst is en daar wringt niet zelden de schoen, want stel je nu voor dat de ander jouw baas is, of de directeur. Tijdens mijn opleiding tot verpleegkundige heb ik onderzoek gedaan naar het functioneren van leerling verpleegkundige binnen, gehospitaliseerde, vastgeroeste teams. Binnen het team werkte collegae al erg lang met elkaar samen, kwamen bij elkaar over de vloer, gingen samen op vakantie. Besluiten werden overal genomen maar niet in bijvoorbeeld het werkoverleg. Het gevolg was dat professioneel aanspreken op, bijvoorbeeld de kwaliteit van zorg, waar je echt vragen over kon stellen, erg moeilijk was. De conclusie was dat de leerling verpleegkundige uiteindelijk er voor kiest om zich aan te passen, om niets meer te zeggen en soms zelfs mee te doen binnen de groepscultuur. Als je afhankelijk bent van het oordeel van de ander, omdat je baan of je opleiding ervan afhangt, ben je sneller geneigd om er maar niets van te zeggen of het probleem bij jezelf te zoeken.

Je zou verwachten dat mensen in zo’n positie zorgvuldig met hun ondergeschikten, met mensen die van hen afhankelijk zijn om zouden gaan. In de praktijk blijkt dit nogal eens tegen te vallen. Op een of andere manier vergeten wij regelmatig dat hij het hebben van macht ook verantwoordelijkheden horen. Ik heb mij wel eens afgevraagd of macht mensen ook veranderd. Ik denk het eerlijk gezegd wel. Het is die ivorentoren die, vermoed ik, maakt dat je ergens het zicht op de werkelijkheid kwijt raakt.

Het blijkt moeilijk om ongewenst gedrag bespreekbaar te maken. Het is al moeilijk om het bespreekbaar te maken bij degene om wie het gaat. Het lijkt moeilijk om dit met interne vertrouwenspersonen te bespreken. Zo heeft Ajax een interne vertrouwenspersoon, maar kennelijk zijn daar geen signalen binnen gekomen of in ieder geval te laat.

Naast interne vertrouwenspersonen zouden er ook externe vertrouwenspersonen moeten zijn. Toch worden ook zij vaak direct betaald door het bedrijf, de instelling. Zonder te twijfelen aan de integriteit van deze functionarissen, zou je vragen kunnen zetten bij de mate waarin zijn ten alle tijde onafhankelijkheid kunnen opereren.

Binnen de gezondheidszorg werken, verspreid over het land ongeveer vijfenvijftig pvp’en (Patiënten Vertrouwenspersonen) op locatie in instellingen en ziekenhuizen. Omdat de pvp in dienst is van de Stichting PVP, blijft hij onafhankelijk van de instelling waar hij werkt. De ondersteuning door een pvp is altijd gratis. ik zou mij kunnen voorstellen dat een dergelijke constructie ook binnen andere sectoren zou kunnen werken. Ook sportbonden, of vanuit NOC-NSF zou een netwerk van externe vertrouwenspersonen opgezet kunnen worden.

Om ongewenst gedrag bespreekbaar te maken, te voorkomen, is het denk ik, belangrijk dat er een open sfeer bestaat, dat ongewenst gedrag bespreekbaar is en daarmee bedoel ik niet op het niveau van de kleedkamerhumor. Dit zou de eerste ring zijn. Mocht dit niet mogelijk zijn of erg lastig, dan bestaat de tweede ring uit interne vertrouwenspersonen. Draag er zorg voor dat slachtoffers altijd een keuze hebben. Als de club naast heren en jongensteam, ook meisjes en damesteams kent, is het wat vreemd om alleen een mannelijke vertrouwenspersoon te hebben. Tot slot de derde ring, bestaande uit regionaal werkende externe vertrouwenspersonen, welke functioneren vanuit een sportbond dan wel het NOC-NSF.

Social Media

Toen ik lid werd van een volleybalvereniging kende wij nog geen Twitter, Instagram of Tinder. Na de training speelde wij op een Atari of als je geluk had op een Commodore 64. Je sprak elkaar aan en als het stiekem moest, dan ging dat met een briefje, dat via, via terecht kwam bij degene kwam die het briefje moest hebben. Tijdens de training luisterde je naar je trainer en je haalde het niet in je hoofd om iets anders te doen. Zelfs even stuiteren met de bal was uit den boze. Als je een pest hekel had aan iemand dan schreef je in een onbewaakt ogenblik ‘Kees is een homo!’ op het schoolbord en zijn leven was voor een poos goed verziekt. Je wachtte iemand na schooltijd op, fietste even naast hem en trapte dan zijn schooltas van de bagagedrager omdat je wist dat daar een thermosfles chocolademelk in zat die dan ook aan gruzelementen viel en dat was ook het idee. Er is veel veranderd.

Lees de rest van dit bericht

Welkom

Ik was een jaar of 12, ik zat nog in de brugklas, toen ik lid werd van een volleybalvereniging. De sportzaal was aan de andere kant van de stad. Op mijn fietsje door de avond. Ik had er zin enorm veel zin, maar ik vond het ook spannend. Ik zie altijd op tegen iets nieuws. Ik kende de trainer niet, ik kende geen enkele speler, ik wist zelfs niet eens precies waar de zaal was. Ik was dan ook te laat. Voor de hal veel fietsen, de deur dicht en binnen werd er duidelijk al getraind. Er is niets zo vreselijk als te laat komen op je aller eerste afspraak. Ik ben die avond dan ook omgekeerd, naar huis gefietst en thuis vertelt dat ik de zaal niet kon vinden.

Twee dagen later, een nieuwe kans. Vroeg van huis, om niet nogmaals te laat te komen.
Ik wist nu waar ik moest zijn en bleek nu de eerste in de zaal. Nadat ik omgekleed was liep ik de zaal in, pakte een bal en ging tegen de muur wat in slaan. Ik was hier druk mee bezig, tot dat iemand mij op mijn schouder tikte. Ik schrok, draaide mij om. Voor mij stond een glimlachende, oudere man. Daar waar ik vandaan kom stellen wij ons altijd eerst even voor. Ik ben Jelle. Jij moet Bert zijn. Ik heb je gemist afgelopen maandag, was je ziek?
Ik vertelde dat ik het niet kon vinden, dat ik al wel voor de deur stond maar niet meer naar binnen durfde te komen. Hij begreep het. Wie heeft dat niet? Wie vindt iets nieuws doen, kennismaken met een nieuwe groep, een nieuw team, nieuwe collega’s niet spannend?

Zo’n eerste dag, die eerste periode, zit je met allerlei vragen. Wie zijn mijn teamgenoten, collega’s? Wat zijn dat voor mensen? Zijn ze aardig of niet? Zijn ze te vertrouwen, of niet? Wie is heeft de leiding in de groep of wie neemt de leiding in de groep? Wat zijn de afspraken binnen het team en wat als ik mij daar niet in kan vinden of niet aan houdt? Een trainer, een leidinggevende, heeft in deze fase een belangrijke rol. Is een team volledig nieuw, dan dient hij het kader duidelijk te maken. Hij bepaald, in die begin fase wat er gebeurd, wat de regels zijn. Dit blijft natuurlijk niet zo. De trainer zal ergens, snel na de start van de groep met zijn team om de tafel moeten gaan zitten. Niet om zijn regels nog eens te bevestigen, maar met het team de afspraken maken. Afspraken die uit het team komen en door het volledige team gedragen worden.

Is iemand nieuw in de groep dat zal de trainer, de leidinggevende, degene moeten zijn die diegene wegwijs maakt in het team. Hij zal hem moeten informeren over de afspraken. Wellicht is enige duiding, hoe zijn de afspraken ontstaan, ook goed. Een nieuwe speler zal zijn eigen weg moeten vinden, maar zeker in die begin fase is duidelijkheid, antwoorden op de vragen die er leven belangrijk.

De eerste fase binnen een nieuwe groep zijn zeer bepalend voor het verdere verloop. Overigens net als het afscheid van een groep. Iemand neemt de ervaring uit een team mee naar een volgend team. Is de ervaring met het team slecht, is een speler gepest, buiten gesloten dan zal hij ook in een nieuwe groep op zijn hoede zijn. Dit doet het vertrouwen in de anderen niet goed. Ook als deze mocht stoppen, besteed aandacht aan het afscheid, dit is gratis feedback waar je als trainer, als vereniging wat mee kan! Omgedraaid, als een speler de ruimte kreeg om zich onaangepast te gedragen dat neemt hij ook dat mee. Hij heeft dan geleerd dat dit gedrag loont, wat gevolgen heeft voor een volgende groep.

Wij stappen hier vaak over heen, wij gaan gewoon maar meteen aan de slag. Kennismaken en afscheid nemen zijn een heel belangrijke fase in het groepsproces en zou meer aandacht moeten krijgen!

 

Alleen maar nette mensen

“Sportclubs nemen geen risico’s met louter ‘nette’  vrijwilligers”  kopte de NOS afgelopen week. Het was dat ‘nette’ tussen haakjes stond anders had ik het niet geloofd. Steeds meer verenigingen vragen een verklaring omtrent gedrag van hun vrijwilligers. Een dergelijke verklaring is het bewijs dat de vrijwilliger in het verleden niets fout heeft gedaan. Ik moest direct denken aan een artikel in de Volkskrant, van deze week, waarin Defence for Children meldde dat niet pedofielen maar toeristen en zakenmensen de grootste daders zijn in het sekstoerisme. Alleen maar nette mensen.

 

vog

Lees de rest van dit bericht

%d bloggers liken dit: