Site-archief

Langs de lijn

Ruim vier weken geleden speelde FC Den Bosch tegen Excelsior. Niet direct een wedstrijd waar ik voor thuis zou blijven. Gedurende wedstrijd vulde mijn timeline op Twitter zich met allerlei berichten over het staken van de wedstrijd en niet veel later een filmpje over een jongen die tot twee maal toe, zo leek het, de Hitlergroet bracht. Ik heb die avond de wedstrijd maar eens teruggekeken. Ik zag een speler die volledig overstuur was van het geen vanaf de tribune geroepen werd, K neger, K zwarte, K zwarte Piet, K katoenplukker. De scheidsrechter vertelde later dat hij zag wat dit deed met de speler en vond het niet verantwoord om de wedstrijd door te laten spelen. De wedstrijd werd gestaakt. De wedstrijd werd tijdelijk gestaakt, daar Excelsior de wedstrijd wilde uitspelen. De speler die voor alles en nog wat was uitgemaakt deed het enige dat je in zo’n geval zou moeten doen, hij scoorde. Na de wedstrijd deed de club FC Den Bosch zo’n beetje alles wat zij in zo’n geval zouden moeten doen verkeerd. De trainer noemde de speler van Excelsior een misselijk mannetje en de voorzitter van de club bagatelliseerde het hele incident. Er was niets aan de hand, het waren kraaiengeluiden die daar al klinken sinds Hans Kraaij daar speelde. De speler in kwestie deed nadat de wedstrijd tijdelijk gestaakt was het enige juiste, hij scoorde en liet de daders zien dat hij boven hen stond.

Verantwoordelijkheid

Half Nederland viel daarna over FC Den Bosch heen en terecht. Ook de KNVB stond in het beklaagdenbankje. Op haar beurt wees de bond er op dat het het toch een maatschappelijk probleem was en dat zij al genoeg deden om dit probleem te tackelen.  Onderzoek naar racisme in voetbal leidt zelden tot strafbaarstelling, stelt hoogleraar sport en recht Marjan Olfers. In het NRC gaat zij hier verder op in. Het strafrecht wordt te weinig ingezet bij racisme in het voetbal, terwijl het ook in dit geval om een strafbaar feit gaat. Justitie moet keuzes maken, ze hebben een beperkte capaciteit. Er is volgens Olfers maar één oplossing, bestuurders moeten dit gedrag niet bagatelliseren maar hier hun verantwoordelijkheid nemen. Het bestuur van FC Den Bosch bagatelliseerde het geen gebeurd was in eerste instantie en de KNVB wees in eerste instantie ook elke verantwoordelijkheid af. Het voetbal was nu eenmaal een dwarsdoorsnee van de samenleving, daar kon men niets aan doen.

Geschiedenis

Op een of andere manier is racisme sinds de VOC niet uit ons gedachtegoed verdwenen. In elke taal is Apartheid het woord om aan te duiden dat er sprake is van discriminatie. Dit is, vermoed ik, niet voor niets een Nederlands woord. Wij hebben dit uitgevonden. Racisme en discriminatie is nooit uit onze samenleving verdwenen. Je zou het bijna een traditie kunnen noemen. Het komt ook overal voor. De KNVB heeft in die zin natuurlijk gelijk. Racisme, discriminatie is een maatschappelijk probleem. Dit gaat echter verder dan zwarte Piet. Hamas, Hamas gaat over hetzelfde als het roepen van Katoenplukker. Het meenemen van opblaasbananen gaat over hetzelfde als het excuus dat het om kraaiengeluiden zou gaan. Niet alleen in de grote stadions komt dit gedrag voor. Ook bij willekeurig welke amateurclub wordt er van alles geroepen. Twee jaar geleden bij de wedstrijd tussen Harkemase Boys en VVOG ging het ook mis. De BVO’s zijn geen uitzondering. Hoewel het hele gebeuren, noem het discussie rondom het Sinterklaarfeest, steeds venijniger wordt, is racisme, discriminatie niet strikt gekoppeld aan begin december. Begin Oktober 2017 moesten spelers van PSV het ontgelden in de uitwedstrijd tegen VVV. Op 18 maart vorig jaar werd de wedstrijd van 2e klasser Columbia tegen TVC gestaakt wegens discriminerende opmerkingen van een speler van TVC richting een speler van Columbia.

Waar in Duitsland, met de Tweede Wereldoorlog nog vers in  het geheugen, men hyper gevoelig is als er sprake is van racisme doen wij in Nederland er nogal luchtig over. Ook Italië heeft duidelijk minder moeite met de eigen geschiedenis. Wij moeten het ook niet overdrijven. Wij zijn trots op onze tradities en zelfs premier Balkenende was trots op onze VOC mentaliteit. Diezelfde VOC die zijn geld verdiende met onder andere slavenhandel. Zou hij dit ook geweten hebben?

Rehabilitatie

Wij zijn aan de ene kant naïef als het gaat om racisme. Het zou van zelf ophouden omdat de meeste teams tegenwoordig ‘gekleurd’ zijn. (Racistische) spreekkoren zijn erop gericht om tegenstanders of scheidsrechters te provoceren of te intimideren te maken, niet om het eigen team uit het spel te halen.om discriminatie, schreef iemand op Twitter. Nu kom ik af en toe in een stadion en dit klopt als de speler goed speelt maar zodra deze wat minder speelt gaat dit al niet meer op. Ook eigen spelers zijn slachtoffer en wat te denken dat het racistisch toeroepen van een donkere speler van een tegenstander doet met de donkere spelers in het eigen team? Ik herinner mijn Boetius nog.

Aan de andere kant zijn wij met z’n allen niet meer in gesprek. De jongen die een wegwerpgebaar maakte tijdens de wedstrijd van FC Den Bosch werd publiekelijk aan de schandpaal genageld. Hij was, zo werd geschreven een neo-nazi die de Hitlergroet bracht en dat ook nog eens twee keer. Of zijn baas hier ook van wist? Het zal je kind maar zijn. In mocht mij ooit bezig houden met het schrijven van een beleid Ongewenst Gedrag. In dit beleidsstuk ook een paragraaf over hoe je als organisatie omgaat met het weer rehabiliteren van mensen die onterecht beschuldigd zijn van ongewenst gedrag. Zou dat voor deze jongen ook gelden?

Aan de andere kant is het tegenwoordig vrij gewoon om racistische dingen te zeggen, te delen om, als  je daar op aangesproken wordt te zeggen dat je tegenwoordig niets meer mag zeggen en dat je toch echt geen racist bent. Wat is nu het verschil tussen een racistische opmerking en racisme?  Sigrun Scheve, die bij antidiscriminatiebureau Radar werkt geeft aan dat. “Racisme is een structureel machtsmechanisme, een systeem waarin bepaalde groepen in de maatschappij minder kansen hebben.” De term structureel lijkt mij hier relevant. Iemand kan dus een racistische opmerking maken, zonder een racist te zijn. Een aantal jaren geleden schreef ik een boek over pesten in de sport. Een grap met iemand uithalen is niet per definitie pesten. Ook hier is de term structureel relevant. Wanneer je dagelijks iemand voor gek zet, vernederd, is er sprake van pesten. Dat gaat verder dan een plagerijtje. Een racistische opmerking wordt dus racisme als het structureel voorkomt.

Iedereen is er klaar  mee

Iedereen is er klaar mee en niet alleen in ons land, maar voorlopig blijft het bij symbolische acties, al hebben sommige ook dat niet begrepen. Een gezamenlijke foto achter een spandoek. Een minuut geen voetbal aan het begin van de wedstrijd. Scherpe interviews, waarin gesteld worden dat spelers het veld aflopen als het nog een keer voorkomt. In de Oekraïne kreeg een speler die reageerde om de discriminerende spreekkoren een ode kaart en ook dichterbij huis heb ik al meegemaakt dat een speler die dit zelfde overkwam van het veld werd gestuurd. De scheidsrechter bij Den Bosch tegen Excelsior is in mijn ogen een held. Een scheidsrechter die de verantwoordelijkheid nam voor het welbevinden van de spelers op het veld. Dat namelijk mensen is óók een taak van een scheidsrechter. Het gaat echter verder dan de scheidsrechter. Een veilige omgeving voor iedereen, zowel voor de eigen spelers, de tegenstander, de scheidsrechter. het publiek is een verantwoordelijkheid van de club, sterker nog van alle clubs. Denk na over hoe je omgaat met ongewenst gedrag, beschrijf dit ook en houd je hier aan. Doe aangifte en als de speler die niet wil of durft, doe dit als club. Weer mensen die, na hier een aantal malen op aangesproken te zijn, ongewenst gedrag laten zien van de club. Maak hier als club, maar ook mét clubs , afspraken over. Hier zou de bond een rol in kunnen spelen. Zachte heelmeesters maken nog altijd stinkende wonden.

 

Afbeeldingsresultaat voor say no against racism

De uitdager uitgedaagd

Ik had laatste een discussie met een trainer. De man had, vond hij, een heel vervelend team.

“Wat is nu moeilijk team?”
“Nou, dit team, wat een drama!”

Vaak zegt zo’n trainer dat hij de groep niet aan kan, dat de kinderen lastig zijn en vraagt hij zich serieus af of de kinderen de sport die zij doen wel leuk vinden. Hoe komt dit en is dit ook altijd waar?

Laat ik maar direct een stelling deponeren; er bestaan geen lastige en moeilijke kinderen. Er is slechts sprake van gedrag dat als moeilijk, als lastig ervaren wordt. Er bestaat geen moeilijke jeugd, er bestaan slechts trainers die daar maar moeilijk om kunnen gaan met bepaald gedrag. Wat zijn nu grootst gemene delers als het gaat om moeilijk gedrag? Veel trainers zien de jeugd als niet serieus ongeïnteresseerd en ongemotiveerd. Ze komen vaak te laat, zeggen vlak voor de training pas af of komen gewoon helemaal niet, zonder af te zeggen. Ze zijn onsportief en nemen anderen daar in mee.

Trainer in de groep

Ik houd er van  om alles in een bredere context te plaatsen. In mijn beleving ontstaat gedrag altijd in interactie. Een dominante, verbaal aanwezige trainer, roept bepaald gedrag op. Een trainer die alles over zijn kant laat gaan, die niet ingrijpt als het uit de klauwen dreigt te lopen, roept bepaald gedrag op bij zijn spelers.  Als trainer maak je onderdeel uit van de groep.

 

Lees de rest van dit bericht

Koffietijd

Meer respect met aftrapsessies, aldus de KNVB. Samen een kop koffie aan het begin van de wedstrijd, leidt in de regio Den Haag tot meer begrip en respect op het veld. De aftrapsessies zijn een vervolg op het project ‘Weer spelen tegen’ van de KNVB. Een project dat werd opgetuigd na de vele incidenten tijdens wedstrijden met als gevolg dat vele teams liever niet tegen Haagse elftallen wilde spelen.

Het format is vrij eenvoudig. De KNVB stuurt iemand vooraf naar een wedstrijd die, op voorhand, als risicovol wordt ingeschat.  Deze persoon brengt een aantal sleutelfiguren rondom de wedstrijd bij elkaar. Je moet dan denken aan de aanvoerders, coaches en de scheidsrechter. Vervolgens gaan ze met elkaar om tafel zitten. De, laten we hem, coördinator noemen, stelt de vraag wat er nodig is om er een leuke wedstrijd van te maken. Vervolgens worden daar afspraken over gemaakt. Moeilijker is het niet. Natuurlijk gebeurd in dat gesprek meer, ze maken een rondje, iedereen stelt zichzelf voor, vertelt iets over zijn achtergrond, de voetbalcarrière, ze leren elkaar wat beter kennen en stappen tijdens de wedstrijd wat makkelijker op elkaar af of een conflict in de minnen te schikken. Het ei van Columbus, zo lijkt ’t want, zo blijkt het werkt, minder incidenten en leukere wedstrijden. Wat een goede ontvangst al niet doet.

Lees de rest van dit bericht

Kakkerlakken

Het WK is nog maar net achter de rug of  oefenwedstrijden, de voorrondes van de Champions League zijn al weer begonnen. Voetballers doen even niet aan vakantie, maar wij hoeven geen medelijden met hen .te hebben, de stadions zitten al weer vol. Ze worden zij er gewoon voor betaald. Lees de rest van dit bericht

%d bloggers liken dit: